UCMJ: Mataupu 120: Faʻasalaga ma le Faʻaleagaina Faaletino
A. "Soo se tagata e noatia i lenei mataupu o ia lea na te faia se faigaaiga e ala i le malosi ma e aunoa ma le maliega, ua nofosala i le saisaitia ma e tatau ona faasalaina e le oti poo se isi lava faasalaga e pei ona faatonu e le faamasinoga."
B. Soʻo se tagata e noatia ma fai fuafua i lenei mataupu o ia, i lalo o tulaga aliae mai e le o le faʻatagaina, ua faia se amioga o feusuaiga ma se tagata-
- o ia lea e le o lona toalua; ma
- o ia lea e leʻi oʻo i le sefulu ono tausaga, ua nofosala i le malamalama faalelalolagi ma e tatau ona faʻasalaina e pei o le faʻamasinoina o le faamasinoga.
F. O le faʻasalaga, tusa lava pe itiiti, ua lava lea e faʻamaeʻa ai nei solitulafono.
I se moliaga i lalo o le faafuaiupu (b), o se puipuiga mautinoa lea -
O le tagata ua tuuaia ua i ai le avega o le faamaonia o se puipuiga i lalo o le faaparakalafa (d) (1) e ala i le muamua o le molimau.
- le tagata o ia lea na faia e le tagata ua tuuaia le gaoioiga o feusuaiga i le taimi o le soligatulafono ua tuuaia ua ausia le matua o le sefululua tausaga, ma
- o le ua tuuaia na talitonuina e faapea o le tagata na i ai i le taimi o le soligatulafono ua molia ua ausia le 16 tausaga.
Elemene
1. Faʻaipoipo .
- E faapea o le ua molia na faia se faiga o feusuaiga; ma
- O le faiga o feusuaiga na faia i le malosi ma aunoa ma le maliega.
2. Malamalama i le tino .
- E faapea o le ua molia na faia se faiga o feusuaiga ma se tagata faapitoa;
- O le tagata e le o le toʻalua ua molia; ma
- I le taimi o le feusuaiga, sa i lalo o le 16 tausaga le matua.
Faamalamalamaga
1. Faʻaipoipo .
- Natura o le solitulafono . Faiga o feusuaʻiga e faia e se tagata, faʻamalosi e aunoa ma le maliega a le ua afaina. E mafai ona faia i luga o se tagata afaina i soo se matua. Soʻo se gaioiga, po o le a lava le itiiti, ua lava lea e faʻamaeʻa ai le solitulafono.
- Malosiaga ma leai se maliega . Le malosi ma le leai o se maliega e talafeagai i le solitulafono. O le mea lea, afai e malie le tagata manua i le gaioiga, e le o se faʻasea. O le leai o se maliega e manaomia, ae peitai, e sili atu nai lo na o le leai o se maliega. Afai o se tagata ua afaina ona o lona mafaufau o le a le lava le maliega e faʻaalia mai e ala i le faia o ia ituaiga teteʻe e pei ona valaʻauina e tulaga aliae mai, o le a le mafai ona tosina mai le tagata ua afaina. Ae ui i lea, o le maliega, e le mafai ona faʻaalia pe afai o le tetee o le a leai se aoga, pe a fai o le tetee e faatoilaloina e le taufaamatau o le oti poo le tino afaina o le tino, poʻo le mea e le mafai e le tagata manua ona teteʻe ona o le le lava o mafaufau ma le mafaufau. I se tulaga faapena, e leai se maliega ma o le malosi e aofia ai i le faʻasalaga o le a lava. O mea uma o loʻo siomia ai e tatau ona iloiloina i le fuafuaina pe na tuʻuina atu e se tagata ua afaina, pe ua le manuia pe ua le toe teteʻe ona o le fefefe tatau i le oti poʻo manuaga ogaoga i le tino. Afai ei ai le maliega moni, e ui lava e maua mai i le taufaasese, o le gaioiga e le o se faʻatagaina, ae afai i le ua molia o le tagata ua afaina e le mafaufau poo le le iloa foi i se tulaga e le mafai ai ona ia tuuina atu le maliega, o le solitulafono o le faʻasaina. E faapena foi, o le maliega o se tamaititi o ia tausaga agavaivai e le mafai e ia ona malamalama i le uiga o le gaoioiga e le o se maliega.
- Tagata e afaina. Vaʻai Mil. R. Evid. 412, e uiga i tulafono laiti o faʻamaoniga e faʻatatau i se uiga ua faʻamaonia e le tagata ua afaina.
2. Malamalama i le tino . "O le malamalama o le tino" o le feusuaiga i lalo o tulaga e le o le faʻamalosi, ma se tagata e le o le toʻalua o le ua molia ma e leʻi oʻo i le 16 tausaga. Soʻo se gaioiga, po o le a lava le itiiti, ua lava lea e faʻamaeʻa ai le solitulafono. Ae peitai, o se puipuiga, ae ui i lea, o le ua molia e tatau ona faamaonia e ala i le taliaina o molimau, i le taimi o le faia o feusuaiga, o le tagata lea na faia e le tagata ua tuuaia le gaoioiga o feusuaiga e le itiiti ifo i le 12 tausaga, ma o le ua tuuaia na talitonuina e faapea o lenei lava tagata e 16 tausaga le matutua.
Solitulafono Faʻatasi e aofia ai Solitulafono
1. Faʻaipoipo .
- Mataupu 128 -asiga; osofaʻiga ua faʻaumatia e se pu
- Mataupu 134-osofaʻiga ma le faʻamoemoe e faia le faʻatagaina
- Mataupu 134-osofaʻiga mataga
- Mataupu 80- taumafaiga
- Mataupu 120 (b) -o le poto masani
2. Malamalama i le tino .
- Mataupu 134 -e tusa ai ma ni gaoioiga po o ni saolotoga ma se tagata i lalo ifo o le 16
- Mataupu 80-taumafaiga
Faasalaga maualuga
- Faʻaipoipo . O le maliu poo se isi lava faasalaga e pei o le faamasinoga-martial e mafai ona faatonu.
- Malamalama ile tino ma se tamaitiiti o ia, i le taimi o le soligatulafono, ua ausia lona 12 tausaga . Faʻaleagaina le faʻaleagaina, faʻaaogaina o totogi uma ma alauni, ma le taofia mo le 20 tausaga.
- Malamalama ile tino ma se tamaitiiti ei lalo o le 12 tausaga i le taimi o le soligatulafono. Faʻaleagaina le faʻaleagaina, faʻaaogaina o totogi ma alauni uma, ma le faʻamaonia mo le ola e aunoa ma le agavaa mo le parola.
Le isi mataupu: Mataupu 121 -Faatauvalea ma le faatatauina sese
Lisi Faamatalaga mai le Tusi Taiala mo Faamasinoga Martial, 2002, Mataupu 4, Palakalafa 45